Architectuurgids Delft

Hightech architectuur, 1970-heden

Hightech architectuur: opvatting die het architectonische ontwerpen beschouwt als een technologisch hoogwaardig vakgebied. Geeft daaraan expressie door gebruik van als industrieel massaproduct vervaardigde materialen en gebouwonderdelen.

 

Vanaf het begin van de jaren zeventig streven architecten ernaar om de modernste technologische en industriŽle ontwikkelingen toe te passen, en deze het totaalbeeld van de gebouwen te laten bepalen. Deze hightech architectuur is gericht op zeer hoogwaardige materialen en productiewijzen, zoals uit de auto-industrie en de vliegtuigbouw. Leidende thema’s zijn verder: het streven naar minimale dimensies van materialen en het tonen van de constructieve werking. De al sinds de jaren twintig door het functionalisme nagestreefde industriŽle productiewijze krijgt een consequente toepassing.

 

Het beeld wordt bepaald door het gebruik van kant-en-klaar uit de fabriek gekomen bouwelementen, variŽrend van verdiepinghoge gevelpanelen tot kleine, ook intern geheel afgewerkte bouwvolumes zoals sanitaire ruimtes. Al deze elementen zijn samengesteld uit de modernste materialen, vooral nieuw ontwikkelde kunststoffen, en verder lichte metalen zoals aluminium. Bij hightech gebouwen is er in veel gevallen een expressief onderscheid tussen drager en inbouw. Duidelijk niet-dragende (gevel)elementen zijn gemonteerd in of tegen de zichtbare draagconstructie. Zo wordt de indruk van de prefab elementen versterkt als aan de lopende band gefabriceerde massaonderdelen die gebouwonafhankelijk toepasbaar zijn. Voorbeeld daarvan is het kantoorgebouw aan de Kalfjeslaan van Jan Brouwer. Aan de gevels daarvan zijn met behulp van tuidraden op containertjes lijkende prefab metalen bouwdelen gehangen. Een ander voor deze architectuur kenmerkend element zijn de op de hoeken afgeronde industriŽle vensters met in rubberprofielen gezette beglazing.

 

Glasarchitectuur

In de jaren negentig richtten hightech architecten hun aandacht vooral op de toepassing van nieuwe glassoorten en bevestigingstechnieken daarvoor. Deze tendens van de hightech architectuur had in het begin nog een constructivistisch karakter. De hoofddraagconstructie van de gebouwen en de nog benodigde stalen hulpdraagconstructies voor de glazen gevels zijn expressief zichtbaar. De ontwikkeling naar minimale bevestigingspunten maakte het mogelijk beglazing als een geheel vlakke huid toe te passen, zodat het als een dun vlies de bouwvolumes kon omhullen. Door toepassing van deze gewichtsloos lijkende structural glazing krijgen gebouwen een maximale transparantie. Voorbeelden hiervan zijn het dubbele woonhuis aan de Straat van Ormoez en het kantoorgebouw aan de Phoenixstraat (zie illustratie), beide van bureau cepezed. Bij het eerste gebouw zijn naast glas ook niet-doorzichtige metalen gevelelementen toegepast. Ook de nieuwe TU-bibliotheek van Mecanoo bezit een duidelijk hightech karakter in de vorm van de prominente, schuin achterover hellende glazen gevel aan de Schoemakerstraat.
De nieuwste ontwikkeling op materiaalgebied is de toepassing van uit hoogwaardige materialen samengestelde composieten. Een zeer recent voorbeeld daarvan is de hightech composietgevel van het INHolland onderwijsgebouw, ontwikkeld door Mick Eekhout en Ulrich Knaak.

Zoek gebouwen in Delft
Periode
Kaart
zoeken op de kaart